Wymagalność roszczeń i odsetki

Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 27.05.2015 r. w sprawie o sygn. akt: I ACa 122/15 orzekł, iż

W aktualnym orzecznictwie prezentowany natomiast jest zgoła odmienne stanowisko wyrażające się zasadą, że „zarówno odszkodowanie, jak i zadośćuczynienie za krzywdę, stają się wymagalne po wezwaniu odpowiedzialnego za naprawienie szkody do spełnienia świadczenia odszkodowawczego na rzecz pokrzywdzonego. Od tej zatem chwili biegnie termin do uiszczenia odsetek za opóźnienie (art. 481 § 1 KC). Zobowiązany do zapłaty zadośćuczynienia powinien zatem spełnić świadczenie na rzecz poszkodowanego niezwłocznie po otrzymaniu od niego stosownego wezwania do zapłaty skonkretyzowanej kwoty, a jeśli tego nie czyni, popada w opóźnienie uzasadniające naliczenie odsetek ustawowych od należnej wierzycielowi sumy”. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 sierpnia 2013 r. w sprawie I CSK 667/12).

Zasada ta wskazuje, iż ewentualne dywagacje Towarzystw Ubezpieczeniowych w toku postępowania sądowego, jakoby dopiero od dnia, w którym został wydany wyrok zasądzający odszkodowanie/ zadośćuczynienie możliwe jest naliczanie odsetek ustawowych za opóźnienie jest błędne.

Instytucja wymagalności roszczenia została wskazana w art. 120 KC. Zgodnie z brzmieniem wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie o sygn. akt: I ACa 1212/13:

Termin wymagalności należy odróżnić od terminu spełnienia świadczenia (płatności). Wymagalność określa najwcześniejsza chwila, w której wierzyciel jest uprawniony do żądania spełnienia świadczenia, a dłużnik ma obowiązek je spełnić. Termin płatności świadczenia wyznacza końcowy moment, do którego dłużnik nie popada w opóźnienie względnie zwłokę. Jeśli chodzi o zobowiązanie terminowe, to regułą jest początkowa zbieżność wymagalności i terminu płatności. Zarówno strony, kształtując zobowiązanie, jak i ustawodawca koncentrują się na określeniu terminu spełnienia świadczenia, a nie na terminie jego wymagalności.

Wracając do wątku odsetek ustawowych należy zauważyć, iż od dnia 01.01.2016 r. zmienił brzmienie art. 481 KC. W chwili obecnej stanowi on, iż:

§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 21. Maksymalna wysokość odsetek za opóźnienie nie może w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie (odsetki maksymalne za opóźnienie).
§ 22. Jeżeli wysokość odsetek za opóźnienie przekracza wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie, należą się odsetki maksymalne za opóźnienie.
§ 23. Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych za opóźnienie, także w przypadku dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy.

Odszkodowania powypadkowe | Odszkodowanie za śmierć | Zadośćuczynienie

-->
-->